یک شنبه 4 اردیبهشت 1401 مصادف با سال روز تولد امین الله رشیدی (خواننده)، محمود کریمی (مدرس ردیف موسیقی آوازی)، قاسم رفعتی (خواننده) – موزه موسیقی ایران

یک شنبه 4 اردیبهشت 1401 مصادف با سال روز تولد امین الله رشیدی (خواننده)، محمود کریمی (مدرس ردیف موسیقی آوازی)، قاسم رفعتی (خواننده)

Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

امین الله رشیدی (زاده چهارم اردیبهشت ۱۳۰۴ ، کاشان ) خواننده

امین الله رشیدی در طلوع یکی از روزهای اردیبهشت ماه ۱۳۰۴ شمسی در روستای زیبا و مصفای راوند کاشان از پدری کشاورز و مادر شاعرزاده و شاعرمنش (دختر ادیب بیضائی کاشانی) متولد شد. در چهار ماهگی او را به کاشان آوردند و تحصیلات ابتدائی و متوسطه را در آنجا به پایان رساند و بلافاصله پس از پایان تحصیل در یکی از دفاتر اسناد رسمی کاشان مشغول کار شد. او در ضمن تحصیل، نقاشی قالی ایرانی را نزد استادان آن زمان، آقایان: محمددبير الصنابع وحسن نقشپور اراکی فراگرفت و در زمانی کوتاه تا مرحله طراحی و ابتکار پیش رفت و در حین نقاشی نیز با مقدمات نوازندگی تار نزد نقشپور نامبرده که تار را در نهایت شیرینی می نواخت، آشنا شد و در سال 1325 به تهران نقل مکان یافت.
رشیدی با موسیقی به اصطلاح کلاسيك (ردیف آواز ایرانی) از راه شنیدن صفحات قدیم گرامافون و خوانندگان دهه ۱۳۲۰ رادیو ایران آشنا گردید و در اوائل ورود به تهران چند گاهی در کلاس های شبانه هنرستان موسیقی (تالار وحدت کنونی) اصول نت خوانی را نزد آقای موسی معروفی و یکی دو ماه نیز در کلاس موسیقی مسعود معارفی و تئوری آواز را نزد دکتر مهدی فروغ در هنرستان نامبرده آموخت و  با یادگیری نت، تار را رها کرد و از آن پس نت آهنگهایی را که می ساخت بدون استفاده از ساز بر روی کاغذ می آورد.
در سال ۱۳۲۸ رشیدی از طریق استاد گرانقدر موسی معروفی به آقای علیمحمد میثاق، رهبر یکی از ارکسترهای رادیو ایران معرفی شد و از همان سال به عنوان خواننده و آهنگساز فعالیت خود را در رادیو آغاز نمود و اولین بار ترانه (رنج جدایی) از ساخته های زنده یاد موسی معروفی را در مایه افشاری با ارکستر نامبرده در رادیو اجرا کرد و همزمان، مدتی نیز در برنامه های موسیقی ارتش (که شبهای جمعه ساعت هفت و نیم بعد از ظهر از رادیو ایران پخش می شد) در ارکستر به سرپرستی هنرمند گرامی علی تجویدی می خواند و در چند برنامه رادیویی محمد بهارلو نیز شرکت نمود. در سال ۱۳۳۶ شمسی با دختری از کاشان ازدواج نمود که حاصل آن دو فرزند دختر و پسر (افسانه و صبا) است که آنان نیز از ذوق موسیقی بهره یی بسزا دارند. در سال ۱۳۴۴ بنا به مقتضيات شغلی از رادیو استعفا داد و این داستان تأثر انگیزی دارد که در اینجا مجال گفتن آن نیست.
رشیدی در مدت فعالیت در رادیو ایران در حدود ۱۰۰ آهنگ ساخت که شعر بعضی از آنها را نیز خود می سرود (برای نمونه شعر ترانه دریا) اما بیشترین شعر آن آهنگ ها را شاعران گرانمایه، آقایان: تورج نگهبان، بیژن ترقی، مهرداد اوستا، فریدون ، رضا ثابتی، نظام فاطمی، ابوالقاسم حالت، نواب صفا، عبدالله الفت، پرویز وکیلی و غیره سروده اند و اکثرا به وسیله ارکسترهای شماره ۱و ۲ رادیو ایران با نوازندگی و همکاری هنرمندان ارجمند آقایان: حبیب اله بدیعی، پرویز یاحقی، مهندس همایون خرم، عباس شاپوری، محمد میرنقیبی، انوشیروان روحانی، ولی اله البرز، یاوری، حدادی و دیگر عزیزان و با نظارت و سرپرستی استادان: مشیر همایون شهردار و حسینعلی ملاح ضبط و پخش شده است.  شیوه رشیدی در خوانندگی و آهنگسازی، مرز میان سنت و نوگرایی می باشد و به قول خودش حد وسط را انتخاب کرده است او می گوید: «اگر این میانه روی و اعتدال در تمام امور دنیا جاری بود چهره جهان و زندگی خیلی زیباتر و مطبوع تر از آن چه تاکنون هست می بود».
رشیدی در شاعری و نویسندگی و نقد نیز دستی دارد و مقالاتی از او در مطبوعات سالهای قبل به چاپ رسیده که از جمله آنها نقدی است بر کتاب (شعر نو از آغاز تا امروز، تأليف محمد حقوقی از انتشارات مؤسسه فرانکلین) که در شماره ۱۰ سال ۵۲ مجله وحید چاپ شده و اکنون نیز سفرنامه یی به نام (از کاشان تا کاناری) آماده برای انتشار دارد. رشیدی درباره موسیقی کلاسيك و ردیف آواز که سینه به سینه به ما رسیده و تا این زمان حفظ شده و خوشبختانه کاملترین آن به وسیله شادروان استاد موسی معروفی به صورت نت در آمده است، نظریاتی دارد، منجمله معتقد است که در اجرای آوازهای به شرط حفظ اصالت ایرانی و به خصوص تلفیق آن با شعر پارسی باید شیوه یی نو ایجاد کرد و از تکرار مکررات آن هم به طور گسترده امساك نمود و همچنین او، نسبت به کلمات والا و ارزشمند (هنر) و (هنرمند) که دست اندرکاران و به تبع ایشان مردم عادی بدون ضابطه و بی محابا، به هر چیز و هر کس اطلاق می کنند و دست و دلبازانه می بخشند، وسواس و حساسیتی خاص دارد.
منبع: نصیری فر، حبیب الله (1383). مردان موسیقی سنتی و نوین ایران، موسسه انتشارات نگاه ، ج.1. چاپ هفتم، ص. 389 – 392.

…………………

محمود کریمی (1306 تهران – 1363) موسیقی دان و استاد ردیف آوازی موسیقی ایرانی

محمود کریمی به سال ۱۳۰۶ در تهران دیده به جهان گشود، وی که چهارمین فرزند خانواده اش بود، پس از طی تحصیلات دوران ابتدایی و متوسطه برای فراگیری و تحصیل در رشته نقاشی مینیاتور وارد هنرستان هنرهای زیبای کشور گردید و پس از پایان تحصیل در همان هنرستان، به استخدام رسمی در آمد و پس از مدتی مأمور خدمت در بنگاه عمران وابسته به وزارت کشور و سپس به وزارت دادگستری منتقل و تا پایان خدمت و دوران بازنشستگی در آن وزارتخانه مشغول خدمت بود.
پدر کریمی خود نیز از هنرمندان و هنرشناسان زمان بود و ویولون را به خوبی می نواخت و با بزرگانی چون شادروانان: عبدالله خان دوامی و حاج آقا مجردایرانی دوست بود و همین دوستی و ذوق هنری پدر، موجب گشت که کریمی در فضایی آکنده از هنر و موسیقی میان آن استادان پرورش یابد. کریمی سال ۱۳۳۰ در کلام مرحوم عبداله خان دو امی که از طرف اداره هنرهای زیبای کشور تأسیس شده بود ثبت نام کرد و با شایستگی کامل ابتدا یک دوره کامل آوازی را نزد این استاد و سپس آموختن سه تار را نزد استاد بزرگ دیگری مثل: حاج آقا مجرد ایرانی که او نیز از اساتید به به نام موسیقی سنتی ایران بود می رود و ملت بیست سال نزد او ردیف سازی را فرا می گیرد و با تلفیق موسیقی ردیف آوازی و سازی که هر يك روش خاص و جداگانه ای دارد در تدریس و تعلیم، روش به خصوصی را دنبال کرد و از استادان خود دستخط هایی دریافت کرد که از شایستگی وی در اجرای قطعات و ردیف های آوازی تعریف و او را تایید نموده اند.
استاد کریمی، از حیث معلومات و دانش آگاهی ردیف های ایرانی (آوازی و سازی) به معنی کم نظیر بود و یکی از و رزیده ترین معلمین اصیل و سنتی ایران بود. استاد محمود کریمی با تدریس و اشتغال در اداره کل هنرهای زیبای کشور، وزارت فرهنگ و هنر سابق، مرکز حفظ و اشاعه موسیقی سنتی، هنرستان موسیقی ملی، هنركده موسیقی ملی و سازمان جوانان زرتشتی عده زیادی از هنرمندان خوب و با استعداد را که همه از گنجینه های موسیقی غنی و پربار سنتی ایران می باشند نظیر: خانم ها پریسا، پریوش منشوری، اصلانی، افسانه رثائی و آقایان: محمدرضا شجریان، شهرام ناظری، نادر گلچین و عده یی دیگر را تربیت و تکمیل دوره های آوازی ایشان، در کلاس های این استاد بزرگوار بوده است. کلاس شادروان کریمی، محفلی بود دوستانه و خانوادگی که مانند پدر خانواده صرف نظر از تدریس دروس مربوط به موسیقی، شاگردان خود را از نظر اخلاقی، روحی و فضائل اخلاقی و انسانی و دوری جستن شاگردان از تكبر و تفرعن ارشاد می نمود. هنر کریمی متأثر از افکار بلند و اندیشه ها و خلق و خوی باطنیش بود، او هنر را برای هنر طالب بود و آنچه می دانست به شاگردانش با کمال دست و دلبازی می آموخت. وی هیچگاه اجازه نمی داد که شاگردانش به گمان این که کاری نو انجام داده اند، دچار انحرافات و کج رویهای هنری شوند، در آموزش اصول موسیقی قاطع و استوار و دور از هر گونه چون و چرا، اصول مسائل هنری را در نظر می گرفت و این سخت گیری های پدرانه را برای تمام شاگردان کلاس خود داشت و چون خود يك عمر چنین آموخته بود، می دانست که هنرجو چه مسیری را باید طی نماید. از شادروان محمود کریمی دو ردیف آواز به جا مانده است، یکی از ردیفها که نزد استاد وی مرحوم دوامی باقی مانده بود که تماما بر نوار ضبط و در سال های اخیر همراه با کتاب نفیسی چاپ و در دسترس عموم علاقمندان قرار گرفته است و دیگر ردیف دوم که استاد قصد داشت آن را همراه با ساز نوازندگان ردیف شناس ضبط نماید البته این ردیف کاملتر از ردیف اول است و متأسفانه در گذشت ناگهانی و زودرس این عزیز از دست رفته، مانع تحقق بخشیدن به این آرزو گردید. محمود کریمی به نواختن سه تار نیز آشنایی کامل داشت و در تلویزیون همراه با استادانی چون فرامرز پایور و حسین تهرانی برنامه هایی اجرا نمود و با شرکت در برنامه های موسیقی روانشاد کریمی که جامانده صفحه یی است در دستگاه نوا” که توسط آقای “دورینگ” فرانسوی که مدتی در ایران به تحقیق و فراگیری تار مشغول بود ضبط شده است.
منبع: نصیری فر، حبیب الله (1383). مردان موسیقی سنتی و نوین ایران، موسسه انتشارات نگاه ، ج.1. چاپ هفتم، ص. 444 – 447.
……………….

قاسم رفعتی (1324 – ) خواننده و ردیف‌دان موسیقی ایرانی

سال 1324 خورشیدی در یکی از محلات جنوبی ترین قسمت شهر تهران کودکی زاده شد که او را قاسم نام نهادند. خانواده این طفل مردمانی متدین و مورد احترام محل بودند و پدرش که یک بقالی بزرگ داشت (به قول امروزی ها سوپر مارکت) یکی از معتمدین محل و از سرشناسان بود و خود به هنر آواز علاقمند بود.
قاسم دوران کودکی و نوجوانی را در چنین خانواده و محفلی پشت سر گذاشت و هنوز بیش از دوازده بهار از عمرش نگذشته بود که شروع به خواندن و فراگیری موسیقی کرد و اولین بار نزد معلم با تجربه و خوش اخلاق و هنرمندی مثل مسعود حسنخانی رفت و مدت چهار سال به رمز و راز و فراگیری گوشه ها و مقام های آواز ایرانی پرداخت و به واسطه هوش خدادادی و سرشاری که داشت به سرعت بسیاری از گوشه های موسیقی ایرانی را آموخت و برای این که بتواند از هر باغ و بوستانی خوشه چین باشد، نزد استاد محمود کریمی معلم و مربی آواز که آن زمان کلاس ایشان در خیابان ارباب جمشید سابق قرار داشت رفت و در این کلاس که وابسته به اداره هنرهای زیبای کشور بود، حدود شش سال هم از مکتب این استاد بزرگ بهره ور شد.
کلاس زنده یاد کریمی با وجود چهل و دو شاگرد وی، هرچه استاد میگفت بلافاصله تحویل می داد به طوری شادروان کریمی بارها به او می گفت: «شما مثل ضبط صوت هستید زیرا من هر چه می گویم شما بلافاصله همان را بدون کم و کسر جواب می دهید و این را من برای شما یک موفقیت بزرگ می دانم». به هر حال قاسم رفعتی با داشتن صدای خدادادی و هوش سرشار و استفاده از مکتب هنرمندان بزرگ، به زودی جای خود را در محافل هنری باز کرد و اولین برنامه هنری خود را در برنامه «شما و رادیو» که در صبح جمعه ها پخش می شد اجرا کرد و سپس در برنامه های متعدد و گوناگون رادیو و تلویزیون شرکت و این همکاری ها همچنان ادامه داشت ولی نواساناتی در اجرای برنامه های هنری وی به چشم می خورد که آن مربوط می شود به گرفتاری های شغلی او، زیرا وی چون به کار تجارت در بازار مشغول می باشد زیاد نمی تواند در اجرای برنامه های هنری فعالیت داشته باشد. قاسم رفعتی، هنرمندی حساس و از خانواده یی با دانش و فرهنگ است به طوری که خود، بسیاری از اشعار دیوان شعرا را از حفظ دارد و جدش مرحوم حاج محمدصادق متخلص به (رفعت سمنانی) است که صاحب دیوان شعر می باشد.
قاسم رفعتی حدود بیست آهنگ خوانده که سازنده آنها هنرمندانی چون حسین یوسف زمانی، حسن یوسف زمانی، مهیار فیروزبخت، حسین فرهادپور و محمد عبدالصمدی بوده اند. وی از سال ۱۳۵۹ به بعد نزد محمدرضا شجریان رفت و زیر نظر وی و با کوشش او به اندوخته های خود، میاندوزد.
منبع: نصیری فر، حبیب الله (1383). مردان موسیقی سنتی و نوین ایران، انتشارات کتابخانه سنائی ، ج.5، ص. 157 – 159.
Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.